Toko Online terpercaya www.iloveblue.net

Toko Online terpercaya www.iloveblue.net
Toko Online terpercaya www.iloveblue.net

Friday, 6 January 2012

Rajan Bikul

IBW Widiasa Kenitén



Tiang renget pisan daweg puniki. Kamar tiangé umahin bikul. Mategepan pisan pakantenané. Seliar-selier ring arepan tiangé. Tiang mautsaha nakeh gedeg basang tiangé. Antuk éling nénten dados mamadem-madem.

Reraman tiangé mabesen. ”Eda pesan ngamatiang buron apabuin bikul. Kanti mati, ia lakar meranain. Bisa déwéké rebut bikul.” Tiang éling ring pabesen reraman tiangé punika. Mawinan kadi anak matapa. Gegodané anggén tiang sawitra.

Malih éling ring pabesen timpal tiangé. Sapuniki. Bikul ento patuh tekén manusa. Ia bisa dadi jero. Sangkan madan jero ketut. Jero ketut ento anak ngelah masi kawitan jero gedé, jero madé, jero nyoman. Ané ketut ené paling pepesa jail tekén anak lén. Ento ngranayang jero ketut ané kaloktah.”

Tiang anggut-anggut manten daweg punika. Wastana manusa, tiang nénten mrasidayang nakeh renget basang tiangé daweg puniki. Kasur tiangé rotrota,bukun-bukun tiangé taler rotrota. Aget pisan nénten takepan babad tiangé rotrot bikul. Wantah punika rotrota, méweh bénjangan ngrereh kawitan. Midep nénten uning ring kawitan. Sedahan ngoyong-ngoyong raris rauhin aturin beras tulén. Wénten taler agetné.

“Bikul, Iba kaliwat pesan tekén kai. Jani, lakar pasangin kai lim bikul. Iba dogén ngéndah di umah kainé.”

Tiang sedeng becika polih ka swalayan numbas lim bikul cap Gajah. Bukak tiang. Raris pasang tiang ring tampek lemariné genah bikulé ngéwérin tiang. Gedinin tiang mabalih orti indik gumi nusantarané. Durung wénten, tigang dasa menit, piragin tiang sampun krasak-krosok ring kamar tiangé. ”Sinah bikulé kena lim.”

Yukti pisan,wau jagjagin, panggih tetiga bikulé sané alit-alit. Ring tipiné taler wénten pejabat korupsi keni juk wau nyerahang amplop sareng timpalné. "Dadi nyak patuh. I raga ngejuk bikul. Di tipiné masih ada anak mejuk. Mirib kabenengan patuh.” Tiang nglimurang manah.

Krasak-krosok ipun pabalih tiang. Beler taler tiang. Ngantenang bikul sampun keni lim. Buntutipuné nénten mrasidayang matindakan. Wau jagi tindakana sayan neket limé. Pabalih tiang kantos wénten molas menit. “Kéné upah dadi bikul demen ngrusuhin umah kainé."

Kaonin tiang bikulé sané keni lim punika. Tiang nglaturang mabalih tipi. Sedeng ramiané para wikané maosin sang katangkep. Katah taler sané nepasin. Apang kéné, apang kéto, bes kéné, bes kéto. Kantos kudang besbes sampun medal. Piragin tiang malih krépék-krépék. “Sinah bikul gedé kena lim jani?” Wau bukak tiang pintu kamar tiangé kanten bikul ageng. Samaliha ipun ngejengit. Ngédégang giginipuné. Tiang makesiab. ”Dadi tumbén ada bikul galak buka kéné?" Cruat-cruét ipun masuara. Mbok-mbok tiangé kantos matakén. ”Apa ento mamunyi?”

“Bikul Mbok. Bikul kena lim.”

“Dadi keras munyinné.”

“Mirib sakit kena lim.”

Jagjagina ka tengah. Taler makesiab mbok tiangé. Kantos negtegang angkihan. ”Bikul soléh ené. Tumbén nepukin bikul bisa ngejengit. ”

“Man kénkénang jani?”

“Kelepokin dogén tendasné. Depang apang mati.”

Tiang nyak. Ambilang tiang sampat duk. Katikné anggén tiang ngelopokin tendasné. Pamuput mati bikulé. Usan punika entungang tiang ring genah emisé pinggir marginé.

Tiang kendel polih ngamademang bikul. Nénten malih wénten mrana ring umah tiangé. Lanturang tiang miragiang orti-orti ring tipiné. Mategepan pisan wénten. Kantos kiap tianSgé ngrauhin. Nembé kiapé nénten dados tangehang. Pingkuda-kuda tiang mauban.

“Masaré malu!”

Tiang ka tengah. Ambil tiang galéngé. Durung wénten kalih jam tiang nyempang. Raris magrudugan piragin tiang sakadi anak galak.

“Ngéndah-ngéndah. Bani ngamatiang rajan kainé. Iba tusing nawang rajan kainé mara mabhiseka ratu. Kudang uleman nekain. Kudang soroh bikul nekain.”

Bikul-bikul sané nyarengin sami nganggarang pedang, keris, golok sayaga jagi nudag déwék tiangé. Sané mawarni barak malah madaging ngencang liman tiangé.

“Kénkén gumanti kenehé. Dadi matiang rajan kainé?”

Tiang wau séngeh. “Sinah baan ngamatiang bikul ené ngranayang,” tiang mabaos ring manah.

“Ento rajan Ibané?”

“Beneh! Rajan bikulé di guminé. Iba tusing nawang sabilang sato ngelah raja. Tusing manusa dogén ngelah raja. Kai masi ngelah raja. Ento raja kainé mara pesan suud mabhiséka. Iba suba ngamatiang.”

“Kai tusing nawang. Nyén ngorahin dadi bikul? Dadi manusa sinah tusing kai ngamatiang Iba.”

Bikul-bikulé punika sayan ngatahang manten pangrauhné. Kantos rasayang tiang bek ring kamar tiangé. Sami nyahcah déwék tiangé. Tiang jerit-jerit. Mbok tiangé nyagnyagin. Dundunina tiang. Tiang enten.

“Ada apa?”

“Ngipi rebut bikul.”

“Sinah atman bikulé ngrubéda. Man dija kentungang bikulé?“

“Di tongos misé di margané gedé.”

“Badah. Ento ngranayang. Eda patuhanga cara ngentungang bangkén siap.”

“Man kujang?”

“Kasain. Bekelin nasi kepelan. Yén sing kéto, ngrubéda.”

“Dadi mara ngorahin?”

“Kadén suba makasain.”

Tiang mamanah-manah. Bikul manten makasain. “Aéng liun panagih bikulé. Manian bisa lakar nagih bekel montor yén terus tuutang.

“Jani, alih bangkén bikulé. Yén sing bakat, bisa teka buin kadang iané.”

Tiang nyak manten. Rereh tiang ring tong sampahé. Korék-korékin tiang nénten panggih. Kantos dinas kabersihané nakénin. ”Ngrerehin napi, Pak?”

Tiang nénten nyaurin. Kémad nyaurin ngaturang ngrerehin bikul. Pakaryan anak buduh kaucap. Kantos ping kalih ping tiga tiang nakénina. Purunang tiang nyaurin.

“Ngrerehin bangkén bikul.”

Petugas kabersihane nénten mrasidayang nakeh kedékipuné. “Sesukat tiang makarya ring kabersihan némbé mangkin wénten anak ngrerehin bangkén bikul. Man sampun panggih? Jagi anggén napi?”

“Durung. Jagi kasain tiang.”

Malih petugas kabersihané punika ngedékin tiang. Tiang rumasa dados jadma belog pisan daweg punika.

“Aget pisan bikulé punika, Pak. Polih makasain? Becik taler sapunika. Mangda sampunang manusa manten makasain?” Ipun kedék sarwi ngedinin tiang.

Kantos soré durung taler panggih bikulé sané entungang tiang. Minab sampun baktana ka TPA. Tiang budal. Nakénina sareng mbok tiangé. ”Man tepuk bangkén bikulé?”

“Tusing.”

“Badah! Gedé gegaéné jani. Bisa sengkala lakar tepuk.”

Tiang jejeh-jejehina. Tiang mapi-mapi nénten miragi. Gedinin tiang ka balé banjar anggén nglimurang manahé jejeh ring bikul. Panggih sawitran-sawitran tiangé. Sami égar matakén antuk némbé tiang nganggur ka banjar. Uningina tiang arang medal. Punapi malih ka banjar. Mawit saking wénten pitungkas ring banjar antuk jinah. Tiang arang pisan ka banjar. Keliang banjaré ngangken nyelang jinah kantos ngaonin nénten ngawaliang.

“Dadi tumbén? Ada apa?”

“Tusing. Meled malali ka banjar. Pedalem banjaré ramé di sangkepé ajak di odalané dogén.”

“Kéto mara luung."

Wau tiang mecikang tegak. Wénten bikul macepol ring arepan tiangé. Tiang makesiab. Sami ngedékin tiang wau bikul ngesiabang.

Sawitran-sawitran tiangé nyantenang sané ibi taler ngamademang bikul antuk racun bikul. Iseng tiang matakén. ”Man petengé tuaing ngipi alih bikul?”

“Ngujang ngipiang bikul? Mirib bisa malingsé dadi anak jegeg bikulé sangkan kanti ipiang?”

Nénten mrasa bibih tiang mabaos. ”Ibi tiang ngipiang bikul suud ngamatiang bikul.”

“Hahahaha! Bes liu ngelah ipian. Bikul suba ngusak. Matiang dogén. Ento sangetang.” Sedeng becika ring banjar tiangé wénten tipi. Tiang mabalih orti-orti. Panggih sampun orti indik bikul sané ngusak pantunné.

“To tingalin. Makejang usaka tekén bikulé. Ngrotrot mai ditu. Tusing ada kanti ngipi baan bikul.”

Tiang budal. Mbok tiangé malih matakén. "Suba tepuk bangkén bikulé? Suba kasain?”

“Suba!” Tiang mobadin mbok tiangé. Mangda sampunang nika manten takénanga. Tiang mawali ka kamaré. Tiang majeritan. Mbok tiangé nganampekin. "Kenapa?”

Tiang matujuhang bangkén bikulé sareng tainé mabrarakan ring kasur tiangé.

Mbok tiangé ngrieng. ”Sangkana melah-melah tekén bikul. Ia liu ngelah sanak kadang.”

Ring sapunikané, tiang kadi anak belog pisan. Kaonang bikul.


saking: balipost.co.id

Lumut-lumut Watulumbang (150) : Ngidih Tekén Awak

Yén pradé suba telah uleh-ulehané, kema-mai sing maan nyilih sing maan ngidih, kija laku?

Awaké padidi idihin. Kéto pasaut sastrané. Munyin sastra mula aluh, kéwala sing gampang. Awaké ngidih awaké idihin! Munyi apa to, luung dingeh di kuping, kéwala mabresetan cara tali susut yén pinehin. Dija kadén bongkolné, sing tepuk muncukné.

“Awaké ngidih, awaké idihin!” Cara munyi sing dadi anggon, ulian sing bisa nganggon. Kéwala yén suba saja telah uleh-ulehané, nguda sing nyak nyobak.

Pelajahin ngidih tekén awak. Kéwala apang seken-sekenang pelajahin, apang bisa ngidih masekenan. Déwa ané paling bares koné ada di awaké. Sing makatang lemahné, petengné dadi tunasin. Di pulesé masih dadi tunasin. Déwa ané ada di awaké ento koné déwa paling polos di seluruh dunia. Paling bares.

Pelajahin mamaca apang seken bisa maca. Yén suba bisa maca, kebit-kebitang sastran pekak dadongé. Di sastran pekak dadongé liu ada soroh déwa. Uli déwa bagus nganti déwa bocok ada ditu. Depin awaké buin ngrunguang bagus-bocok. Bisa paling awaké nyanan. Tangenang kupingé. Dingehang ucap déwa-déwané ento. Yén ada déwa ngucap ragan idane “Aku”, ento suba déwa di déwék. Liu ada déwa ngucap ragan idané “Aku”. Untengné, liu ada déwa di déwék. Makejang déwané ento dadi tunasin.

Upaminé, yén Sang Hyang Pashupati Phat Shastra mucap, “Aku Hyang Ning, Aku Hyang Ning!” Ida suba ento déwa di déwék. Ida maparagayan Ning. Nganti ping pindo ida ngucap ragan idané Hyang Ning, sinah suba ida déwa di déwék maraga Ning. Ida dadi tunasin. Ento madan ngidih tekén awak. Ento madan awak ngidih, awaké idihin. Kewala sing dadi ngidih-ngidih teken dewa. Dewa sing demen teken gegendong. Uleh-ulehang malu padidi di sisi. Yén pradé telah sajan uleh-ulehané, mara ditu lantas nunas. Sing dadi makejang tunas. Apabuin ngawag-ngawag.

Sira Sang Hyang Pashupati Phat Shastra punika? Kéto petakon awaké makita nawang. Sing luung koné rasané ngidih yén tondén tawang nyén ané lakar idihin. Mula awaké dueg ngalih pamatut, anggon matutang apa ané edotang.

Yén awaké matakon tekén tiang, sing tiang nawang sira kadén Ida sujatiné. Melahang yén awaké langsung matakon tekén Ida. Dingehang wacanan Ida, duk Ida maucap-ucap ring selagan sastrané. Kéné silih sinunggil wacanan Ida, atugel duang tugel ané bakat baan ngingetang.

“Malingga aku Sang Hyang Pashupati Phat Shastra”.

Ida kocap marupa lingga di awak. Depin malu awaké matakon apa madan lingga di awak. Dingehang buin wacanan Ida salanturné.

“Aku guru ning shastra kabéh! Aku déwa ning watek Nawa Sangha, watek para resi kabeh. Aku luhur tan kaluhuran! Aku sakti. Aku wenang!”

Buka kéto Ida mawacana di sastrané. Apa wacanan ida, keto kasujatian Ida. Sang Hyang Pashupati Phat Shastra sing taén nguluk-nguluk.

Kénkén, payu lakar ngidih tekén awak, di subané tawang nyén ané lakar idihin?

Liu enu soroh déwa ané ada di tengahan awaké, ane dadi tunasin yén pradé telah sajan uleh-ulehané. Kéwala uleh-ulehang malu padidi. Di tengah utawi di sisi, sing ada ngidih aji aluh.

ibm. dharma palguna
sumber: balipost.co.id